|
Tujuah baleh Aguih hari Kamardekaan Nagari kito. Pak Hatta saisuak jo Pak Karno nan mambacokan Proklamasi Nagari ko. Makonyo kini kasado alah urang Indonesia, bagadang hati mamparingatinyo. Bandera-bandera sirah-putiah bakibar dima-dima. Anak-anak sikola, urang-urang kantue, tantara jo pulisi bagai, babarih manaiakkan bandera di tanah lapang. oto nan lalu linteh babandera pulo sirah-putiah ukueran ketek bakibar-kibar pulo.
Nan paliang bagadang hati, iyo urang-urang nan salamo ko maunyi pinjaro. Maunyi kandang situmbin dek babagai kasalahan. Kini, di hari baiak bulan baiak nangko, ado babarapo urang nan mandapek ampunan dari Parasiden. Namonyo ‘grasi’. Ukunan nyo dikurangi sangenek. Kok salamoko diputuih sapuluah tahun, dan masih basiso satahun lai, dan lai elok laku salamo tatahan .......... dapek ‘remisi’ namonyo pulo. Awanyo alah buliah bebas. .............Lapeh dari kandang situmbin tu........ Lah dapek pulang karumah surang-surang, ka anak bini........ untuak nan alah babini.
Itu pulo nan didapek dek si Moneang jo babarapo kawannyo. Urang bi basalam jo inyo, maagiah salamaik. Kawan-kawan si Moneang bi bagadang hati, dek sabanta lai awak ka lapeh lai........ bebas bak nan taralah........ Tapi nan si Moneang nampak kuncun. Indak gadang bagai hatinyo doh nampak.
Kok lah lapeh den....... kama den ka pai ........... Kecek si Moneang lambek-lambek babisiak ka salah surang kawannyo. baa mantun? Kan ang lai babini, baranak bagai, dikampuang...... Iyo lai...... Tapi sapuluah taun nan lapeh, kan bini den alah balaki baliak jo urang lain...... Ondehhhh,...... indak talok bagai di den pulang ka kampuang lai. Awaden alah manjadi urang rantai bantuak ko ha........ Jadi baa nan mukasuik ang sasudah kalua bisuak? Antahlah........ Si Moneang manggeleang-geleang. Aie matonyo nampak tapacak, baganang.
Itulah nan tajadi, sasudah upacara bandera, si Moneang dinyatokan alah bebas. Ukunannyo nan tingga duo tahun lai, dianggap alah abih karano salamo tatahan lakunyo lai elok. Indak pa lawan ka sipir, indak pa cakak, indak macam-macam. Mako disandangnyo lah bunta baju nyo nan lai tigo alai tu. Lamo awanyo tagak dimuko rumah pinjaro tu baliak. Tigo baleh taun lamonyo awanyo maunyi pinjaro tu. Si Moneang kanai limo baleh taun dek mambunuah urang. Nan dibunuahnya indak tangguang-tangguang...... mandue ditampaik inyo bakarajo bana. Mandue tu dilakaknyo jo linggih basi kapalonyo....... langsuang mati. Si Monenang langsuang pulo ditangkok pulisi..... sampai kasudahannyo di ponis dek hakim limo baleh taun pinjaro. Sabananyo pakaronyo barasa dari pakaro ngenek. Di hari nan malang tu si Moneang baru sudah sumbayang Luhue, agak talambek babaliak katampaik awanyo bakarajo manjadi kuli bangunan. Manduenyo berang dek talaik babaliak tu. Iyo ambo sumbayang tadi ......di Mushalla, agak........
alun salasai si Moneang mangecek, alah dipotong dek mandue: Sumbayang kasumbayang sen kecek ang, nan karajo ang tingga. Urang Isilam ko pamaleh....... icak-icak sumbayang, pado hal dek maleh bakarajo....., babae lalok di Musala..... Ko cacah lai lah kasumbayang Asa lo lai, ‘ndak?.................. Mati sen lah waang ko, galadie.......
Mandanga sumbayangnyo dicimeehkan mandue tu, agamo nyo bagai nan dihino, jo caruik bagai,.............. mako tabik lo suga si Moneang. Disembanyo linggih basi nan tasanda dakektu. Dilaga nyo kapalo mandue tu sakuaik tulangnyo.......... Malanguah sakali...... Manggalinjang sangenek...... sudah tu haniang........ indak babunyi lai....... Maaatiiiiii........ bacarai angok jo badannyo........ Nan si Moneang ditangkok dek pulisi, kasudahannya maunyi kandang situmbin ko jadinyo.
Si Moneang tagak cacah mancaliak baliak ka pinjaro nan lah kaditinggakannyo tu sakali lai. Nampak-nampak pulo dek inyo sapuluah taun nan lapeh si Roih bininyo tibo mambao si Nani anaknyo nan padusi tungga babeleang. Si Roih tibo jo Sutan Mancayo, mamak rumah si Moneang, kakak kanduang si Roih ko.
Mulonyo gadang bana hati si Moneang mancaliak si Roih jo anaknyo tibo manjanguak nyo di pinjaro nangko. Lai ado pulo mamak rumahnyo Sutan Mancayo nan mangawani. Si Moneang manyambuik jo salam, sambie galak manih. Sasudah sapo manyapo, kironyo kudian urang-urang tu tibo ma onyokkan surek nan paralu ditekan dek si Moneang. Surek tu surek carai. Surek talak tigo.
Palapeh lah si Roih nak balaki jo nan lain. Waang lamo lai ko ka kalua, nan si Roih umuenyo batambah gaek juo........ Kecek Sutan Mancayo sambie ma onyokkan surek talak tu.
Si Moneang indak dapek manjawek bagai lai. Ditenoknyo si Roih nan manakue-nakue diadok annyo tu nanek-nanek. Baa tu dek kau Roih........? Kecek si Moneang ka bininyo tu lambek-lambek.
Nan si Roih pulo, manakue juo taruih, indak barani mancaliak ka laki nyo tu.. Dek Roih..... dek Roih...... tasarah ka mamak Mancayo sajo nyoh.........
Suaronyo lambek, tapi tadanga bak patuih tongga dek si Moneang...........KALERRR........ tabasuik rabo si Moneang jadinyo. Si Roih nampak ka mampadiakan sajo ........... kamanuruik samiang nyoh ka mamaknyo si Mancayo........ Mungkin awanyo alah gata pulo nak balaki baliak,............... pikie si Moneang dalam hati. Ruponyo iyo indak ibo dan indak cinto bagai awanyo ko lai, bake waden..................
Mako indak bapikie panjang lai, jo paneh hati ditekannyolah surek tu. Sasudahtu diibunyo kapalo si Nani anaknyo nan tungga babeleang nantun. Sudah tu jo rentak ditinggakannyo urangtu kasado alahnyo. Dibaenyo lai lalok dibaliak jarajak basi, sahari samalam.
Matoari alah samakin tenggi juo, paneh bak cando manggalagak. Si Moneang bajalan indak tantu nan ka dituju. Rakuangannyo taraso kariang. Mako dibaenyo bataduah dibawah halte oto ditapi labuah gadang tu. Dek halte panuah diurang nan manantikan oto, dibaenyo lai duduak malapeh panek nyo manyalepok dilantai. Awanyo duduak basanda katunggak basi halte tu. Hati laruik, pangana jauah.................. malayang antah kama-kama.............
Mancaliak ado urang nan manyalepok dilantai tu, ruponyo banyak pulo urang nan ibo. Urang manyangko nan manyalepoktu urang mintak sadakah. Mako surang-surang urang mambaekan pitih kaadok an si Moneang. Ado nan saratuih rupiah, ado nan duo ratuih, limo ratuih ‘gai pitih badarai..........
Tapacak pulo aie mato si Moneang jadinyo. Indak tabayang dek inyo ka manjadi urang mintak sadakah takahtu doh. Tapi bia baa bana...... pitih nan ciek piah-ciek piah tu iyo paralu juo. Sakurangnyo pambali aie pambasahi rakuangan nan alah kariang ko..... Dikumpuekannyo lah pitih-pitih ketektu kasakuih-sakuih baju nyo sambie manitiakkan aie mato.
Tibo-tibo si Moneang takajuik katiko ado nan malompekkan uang karateh limo puluah ribu ka adok annyo. Anak gadih rancak, kironyo. Anak gadihtu bacamin mato itam, galak sangenek ka si Moneang. Katiko anak gadih tadi mambaekan uang karateh limo puluah ribu tu, tahengong harun dek si Moneang......... Urang kayo tantu iyo harun minyaknyo, pikie si Moneang pulo.
Katiko si Moneang ka mintak tarimo kasi, paja gadihtu alah maambek taksi. Bagageh awanyo naiak ka taksi tu. Mungkin dek tagageh agaknyo, ado dompek nyo tacicie, jatuah kalabuah. Untuang indak ado urang nan mamparatikan. Bagageh pulo si Moneang maamankan dompek tu. Kok bilo-bilo basobok, den agiahkan dompek ko baliak....... urang elok paja tu mah...... Kecek si moneang dalam hati sambie manyalekkan dompektu kadalam buntalan bajunyo. Sudahtu dibaenyo bajalan lai nak mambali aie palapeh auihnyo.
Sambie minun di tukang es, dicubonyo mambukak dompek tadi. Ado sapuluah halai uang karateh saratuih ribu. Ado Kartu Panduduak, ado kartu a-te-em bagai, ado....... babarapo paragaik padusi.
Ditenoknyo pas poto dikartu panduduak tu. Tabayang dek si Moneang si Nani....... mungkin kini alah sagadang paja rancak tadi garangan. Di KTP tu tasurek namo: Dra Rosnani M......... Badabok darah si Moneang. Alamat: Jl Perintis Kemerdekaan......... Hah, namo nyo iyo samo jo namo anaknyo............... si Nani..........
Bagageh si Moneang mancari alamaik tu, bialah jauah bagai. Di pakancangnyo langkahnyo di tangah paneh garang tu basumangaik, sampai paluahnyo mailie di kaniang jo di badannyo. Tibo di alamaik nantun, agak ragu-ragu si Moneang manokok pintu. Kalua surang laki-laki badagok nan mambukak pintu. Maaf........ apo disiko..... alamat ibuk Rosnani? Tanyo si Moneang. Urang laki-laki tu mamparatikan si Moneang dari ateh sampai kabawah. Sudahtu diulangnyo pulo baliak, dari bawah sampai kateh. Agak singik mukonyo nampak.
Ya, dulu ini rumah bu Rosnani..... tapi sudah dua bulan ini saya beli...... Bu..... Nani pindah kemana? Urang laki-laki tu manggeleang-geleang. Si Moneang tahanyak. Iya..... iya lah...... kalau begitu saya permisi......... terima kasih......
Urang laki-laki tu langsuang manyaok pintu baliak. Si Moneang malangkah ka lua bajalan kalabuah gadang. Dicaliaknyo baliak kodak nan di KTP tu sakali lai..... Indak salah lai..... pasti iko si Nani...... Cik lalek di pipih suok nyo nampak jaleh. Dibaconyo namo tu sakali lai....... dra Rosnani M.......... M ko tantu singkatan dari Moneang,.................. pikienyo.
Kasudahannyo si Moneang babaliak ka halte tadi baliak. Sasudahtu tiok hari awanyo duduak basanda ditunggak basi halte tu, sajak pagi sampai malam. Diparatikannyo surang-surang urang nan bi lalu disinan. Untuang-untuang ado si Nani nan tibo juo babaliak.......... Pasti sakali ukatu awanyo lalu pulo disiko, pikie si Moneang. Taragak bana awanyo nak mancaliak muko anak gadihnyo tu sakali lai. Kadipulangkannyo dompek ngenektu baliak. Tantu si Nani alah hilang aka, rusuah dek ka-te-pe jo a-te-em nyo bagai nan hilang..... pikie si Moneang pulo.
Tapi alah sahari duo hari..... sapakan duo pakan...... alah sabulan baganti bulan......... nan si Nani tu indak parnah tibo lai. Kadang-kadang taisak tangih si Moneang. Bukan uang karateh Limo Puluah Ribu nan diharokkan, tapi urang nan punyo dompek ngenek ko ha..... nan parnah maagiah sidakah Limo Puluah Ribu.............. si Nani........ Doktoranda Rosnani Moneng............. Pasti awanyo tu si Nani anak den..... anak den tu mah.......... Bialah indak disapo nyo bagai den.......... bialah....... mancaliak inyo sen jadi lah....... nak malapeh taragak.......... taragak bana den jo satu-satunyo darah dagiang den tu......... Maafkan apak, yo nak....... Si Moneang manahan tangih sambie manakue, jo pangana nan laruik.
Tibo-tibo ado nan malompekkan uang karateh Limo Puluah Ribu pulo............ Darah si Moneang badabok kareh. Dicaliaknyo kateh........ Nani........... Keceknyo basumangaik manyabuik namo anaknyo. Kironyo nan malompekkan uang limo puluah ribu tu, urang laki-laki basisunguik......... indak si Nani doh.
Tarimo kasi....... paaaakkk........ Kecek si Moneang tagagik-gagik. Tapi laki-laki ba-sisunguiktu indak mahengong bagai doh. Inyo tagageh pulo nampak................ Diapuihnyo aie matonyo nan mailie dipipih nan bakarunyuik tu jo langan bajunyo sakali lai. Disangkonyo tadi si Nani nan alah tibo........
Oooo Nani...... dima kau kini nak......... Kecek si Moneang sambie manyeka aie mato nyo tu....... Aie mato bapak nan taragak bana nak basuo jo anak kanduang.......Antah pabilo kadapek mancaliak muko si Nani ko sakali lai........ Inyo indak mancubo lai lalu di labuah nan ado halte nangko, .................... kama ka den cari........... Tapi bia lah baitu bana, si Moneang alah ba tekaik ka mananti taruih disiko sampai si Nani tibo,.................. bia manjadi urang pamintak sadakah bagai, bialah............ den nantikan sampai dunie kiamaik........... keceknyo dalam hati.
Dibukaknyo dompek ketek tu sakali lai. Masih ado sapuluah halai uang karateh saratuih ribu, KTP, jo ATM bagai. Kasadonyo masih langkok, indak ado nan ta pakai doh dek si Moneang. Dijagonyo bana dompek jo isi-isi nyo tu elok-elok, ditungkuihnyo jo bajunyo jan sampai rusak. Ingin bana inyo dapek mamulangkan ka nan punyo babaliak.......... Dipandanginyo lamo-lamo kodak nan ado di KTP tu...........dibaconyo sakali lai.............. Dra Rosnani M............... ado cik lalek dipipih suok nyo. -oOo-
Trackback(0)
|