|
Dialek cimbuak
Kamanakan : Mak ! ado nan ka ambo tanyo-gan ka Mamak, Jan bacan pulo Mak dek ambo banyak batanyo.
Mamak :
kadia no du ! Samantaro aden layi hiduik 'nko.
melah indak ado aden layi, tantu wak ang anjua anjah ka hilia ka mudiak mancari tampek batanyo.
meya na ka diang tanyogan kini ?
Kamanakan : Mak ! Ado pameo urang mangecek-gan "Bak paisok urang Sikumbang ka sarak" Meya mukasuik-no du, Mak ?
Mamak :
mantun ah ! Iko carito taisuak carito lamo. Urang Sikumbang antun ano ba alam leba balapang dado. Tasabuik layi di urang : "Salaweh tabia urang Sikumbang" Mukasuik-no sagalo meya nan ka diambiak kaputusan, dipikiagan-no dalam-dalam, dipiyuahno talingo-no sariang-sariang, dimanuang dihinokgan-no. Kok banda, pambagian urang Sikumbang. Itulah saisuak urang Sikumbang kalau ano ka mancarai-gan anak-umah-no, dibawo-no bapikia panjang, dibawo-no maisok, paisok-no ba-timpeh-timpeh. Lah bakukuak ayam hari ka siang, dari sanjo indak ba- anti-anti maisok, pulang baliak pangana-no, ka bacarai atau indak. Kadang-kadang tabayang di banak-no saulah laku anak umah-no. Kadang-kadang tabik jajok no bake nan lain ipa ambayan mintuo dll. Indak anti-anti maisok, dek bapikia. Kok caro kini, lah habih paisok ampek limo bungkuih namun carai (thalaq) alun juo tasabuik-an.
Kamanakan : Mak ! Apak etek ambo urang Sikumbang, pangulu bulo layi, katiko ano mancarai-gan etek ambo, ano indak maisok do.
Mamak : Kan lah den kecek-gan ke ang, iko carito taisuak. Kini go alah saroman miang sado-no.
Kamanakan : Taruihganlah carito-no, Mak !
Mamak : Ciyek layi urang Sikumbang 'nko, ano : "Batali kincia" Sarupo tali kincia masin jaik, ba-pauleh-gan ujuang jo pangka. Baputa-puta sinan ka sinan juo. Itu arati-no ano bapikia panjang ba-baliak-baliak ka maambiak suatu kaputusan. kaba-no taisuak manuruik data-data Angku Kali, urang Sikumbang jarang bana nan carai laki binyi.
Kamanakan :
o, mantun du, Mak ! Kok ambo satuju ambo, bia balapik-lapik paisok bapikia panjang kok mancarai-gan binyi. Ambo danga pitua Tuanku Ulama-ulama, carai atau thalaq antun suatu nan dibuliah-gan, tapi Tuhan Allah mambanci thalaq antun.
Mamak : Urang pasukuan lain ado nan batali sarupo : "Tali alang-alang" melah taraso angin agak kancang, di- oro-no tali alang-alang antun. Kok kandua lunak angin di-kumpua-no tali alang-alang antun. Ado bulo nan batali sarupo : "Tali papeh" Ano batanang miang mananti-gan umpan papeh no dimakan ikan. Melah dimakan-no di ikan umpan papeh-no, ano bategang-tegang helo-mahelo jo ikan. Dikecek-gan ke ang iko carito taisuak.
Kamanakan : Kok di jaman kini, Mak. Tu mah di Pengadilan Agamo (KUA) mamutuih-gan thalaq atau carai, baru sah caraino manuruik undang-undang. Mak ! Iko ado pulo papatah babunyi : Ka sawah pangkua ba labiah Ka makan pinggang tak sadang Meya mukasuik-no du Mak?
Mamak : Iko ma-ibarat-gan sasaurang nan gadang ota kian kamari, kecek banyak rancana sambuah, tapi karajo pamaleh, aka cancia, sanang-sanang miang nan katuju di no. Parangai kuciang pabalua, aka ciluah. Pamaleh jo panyagan, barek ikua. Kok urusan makan ano capek. Salero pa- amuah, dari pado takurang bialah talabiah. Iko parangai nan paralu dirombak lakeh, apo layi jo nan mudo-mudo, supayo diaja rajin, capek kaki ringan tangan. Kalau indak mantun, pabilo juo kampuang/desa ka maju jadi juaro, negara "lepas landas". Akibat-no kalau indak dirubah parangai antun, terjadilah pengangguran.
Kamanakan ; Mak ! ado bulo tadanga papatah : "Duduak sarupo urang ka manjua Tagak saroman urang mambali." Meya arati-no du Mak ?
Mamak : Iko manggambarkan sasaurang paimpin basifat manapiak, ano purak-purak membela managakkan keadilan, tapi nan sabana-no parangai-no marusak-gan jo mahancua-gan. Sifat 'nko barbahayo dalam masyarakat. Dek parangai-no indak ikhlas antun, lamo-lamo ka-umbulan juo, jimek juo urang tahu parangaino dan akibat-no kalau indak amuah maubah parangai-no, patuik bana ano ditariak dari peredaran,
Kamanakan : Iko ado pulo ciek layi Mak ! "Pilin kacang nak mamanjek Pilin jariang nak barisi" Meya pulo tujuan-no du, Mak ?
Mamak : Iko matamsilkan saurang pemimpin nan indak mampunyoi itikad baiak dalam mamimpin urang banyak. Ano bamukasuik anjik kapantingan diri-no surang miang, dino sa-barek-barek baban, labo anjik-no diparalugan-no. Tabi'at ko indak ka lamo batahan. Lamo-lamo tantu tatangkok tangan kacudiran. Hilang kaparcayaan uranng banyak keno. Iko tabiat nan paralu dijauhi, kalau nak jadi pamimpin rakyat. Kalau indak mantun ondoh-poroh bagulimang doso. Layi jaleh di ang du !
Kamanakan : Layi Mak ! Tarimo kasi.
-oOo-
Sumber : BSP 15 Juni 1986 Oleh : Andika Disadur Oleh : Erwin Moechtar T
Trackback(0)
|